Amerika Birleşik Devletleri ve İran ortasında varılan tarihi barış muahedesinin imza merasimi İsviçre’de gerçekleştirilecek.
TATİL BELDESİNDE İMZALAR ATILACAK
Tarafların cuma günü Luzern Gölü üzerinde yer alan Bürgenstock Resort tatil beldesinde bir ortaya gelerek resmi mutabakata imza atacakları açıklandı.
Anlaşma kapsamında taraflar askeri hareketlilikleri durdurmayı ve ticari yolları açmayı taahhüt ediyor. İmzaların atılmasının akabinde, ABD’nin uyguladığı yaptırımların kaldırılması ve İran’ın nükleer programının geleceğine ait 60 günlük kritik bir müzakere süreci başlayacak.
TRUMP: CUMA GÜNÜNDEN İTİBAREN HÜRMÜZ BÜSBÜTÜN AÇIK
Öte yandan İran ile varılan mutabakatın ayrıntılarına ilişkin konuşan ABD Başkanı Trump, Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş güvenliği ve serbestisi konusundaki belirsizliklerin son bulduğunu belirtti. Trump, boğazın cuma gününden itibaren hiçbir engelleme olmaksızın global deniz ticaretine büsbütün açılacağını duyurdu.
“ÜCRETSİZ GEÇİŞ” MÜJDESİ
Trump, açıklamasının devamında “Ayrıca kalıcı olarak fiyatsız olacak” diyerek bir de müjde verdi. Trump’ın bu çıkışı, bilhassa global güç koridorlarında uzun müddettir yaşanan tansiyonu düşürecek ve petrol sevkiyat çizgilerini rahatlatacak tarihi bir adım olarak değerlendirildi.
“BEN OLMASAYDIM İSRAİL OLMAZDI”
İsrail‘in güvenliğine verdiği dayanağı vurgulayan Trump, “Ben olmasaydım İsrail olmazdı” sözlerini kullandı. Fakat buna karşın Netanyahu’nun bilhassa Lübnan konusunda daha dikkatli ve sorumlu davranması gerektiğini belirten Trump, bölgede yeni bir istikrarsızlık dalgasının önlenmesinin ehemmiyet taşıdığını söyledi.
“İRAN’A RASTGELE BİR PARA AKTARMIYORUZ”
ABD’nin İran’a rastgele bir mali kaynak aktarmayacağının altını çizen Trump, “İran’a yatırım yapmıyoruz ve rastgele bir para aktarmıyoruz” sözlerini kullandı. Trump, bu mutabakatla İran’ın asla nükleer silah sahibi olmamayı kabul ettiğini tabir etti, “Nükleer isterlerse cehennemi yaşarlar” diye konuştu.
“İRAN’DA REJİM DEĞİŞİKLİĞİNE İNANMIYORUM”
İran’da bir rejim değişikliğine inanmadığını, bunun yıllar süreceğini söyleyen Trump, “Obama devrinde 2015 yılındaki P5+1 nükleer mutabakatını iptal etmemiş olsaydık İran 5 yıl evvel nükleer sahibi olurdu. Ben bu muahedeyi 2018’de sonlandırdım” açıklamasını yaptı.
İŞTE HUSUS UNSUR 14 UNSURLUK TASLAK ANLAŞMA
1- Lübnan dahil tüm cephelerde kalıcı ve derhal düşmanlıkların sona erdirilmesi.
2- ABD’nin İran’ın iç işlerine karışmama ve İran İslam Cumhuriyeti’nin egemenliğine hürmet gösterme taahhüdü.
3- Deniz ablukasının 30 gün içinde büsbütün kaldırılması.
4- ABD’nin İran etrafındaki askeri güçlerini geri çekme taahhüdü.
5- İran’ın düzenlemeleriyle Hürmüz Boğazı’nın 30 gün içinde yine açılması.
6- Petrol, petrokimya eserleri ve türevlerinin satışına yönelik yaptırımların askıya alınması ve İran’ın mali kaynaklarına tam erişim sağlaması.
7- ABD ve müttefikleri tarafından en az 300 milyar dolarlık tekrar yapılanma planlarının sunulması.
8- Nükleer hususlara dayalı en son muahedeye varılması ve ABD’nin birincil, ikincil yaptırımlarıyla BM Güvenlik Kurulu ve UAEA kaynaklı kısıtlamaların kaldırılması gayesiyle 60 günlük müzakereler yürütülmesi.
9- İran’ın NPT kapsamında nükleer silah üretmeme taahhüdünü yinelemesi.
10- Müzakere süreci boyunca ABD’nin bölgedeki güçlerini artırmaması ve yeni yaptırımlar uygulamaması.
11- Müzakerelerin son 60 günlük devrinde dondurulmuş İran fonlarından 24 milyar doların hür bırakılması ve bu ölçünün yarısının müzakereler başlamadan evvel İran’a verilmesi.
12- Muahedenin uygulanması için bir izleme düzeneği kurulması.
13- Son muahedenin BM Güvenlik Kurulu kararıyla onaylanması.
14- Son müzakerelerin sırf zenginleştirilmiş uranyumun akıbeti, zenginleştirme faaliyetleri, yaptırımların kaldırılması ve İran’ın ekonomik tekrar yapılanması hususlarını kapsaması; İran’ın füze programı ile bölgedeki müttefik kümelere dayanağının müzakere gündeminden çıkarılması.
Kaynak: Haberler.com
