GAP Uluslararası Tarımsal Araştırma ve Eğitim Merkezi (UTAEM), Diyarbakır başta olmak üzere Mardin, Batman, Şanlıurfa ve Elazığ’da “şire” ya da “Mezrone” adıyla bilinen üzüm çeşidini 16 yıllık ıslah çalışmasının ardından “Mazrone” adıyla tescilletti.
9 KÖYDE, 5 BİN 511 ASMAYLA ÇALIŞMA YÜRÜTÜLDÜ
Diyarbakır ve Mardin’deki 9 köyde toplam 5 bin 511 üzüm asması tek tek incelendi. Uzmanlar en dayanıklı ve verimli klonu seçerek merkez arazisinde yetiştirdi; yıllarca süren testlerin ardından bu klon tescile taşındı.
KURAKLIK VE HASTALIKLA MÜCADELEDEN VERİMDE 3 KAT ARTIŞA
Son yıllarda filoksera zararlısı ve artan kuraklık nedeniyle bölge bağlarında ciddi kuruma ve verim kayıpları yaşandı. Islah çalışması da bu kayıpların önüne geçmek amacıyla 2010 yılında başlatıldı.
GAP UTAEM Bahçe Bitkileri Bölümü Başkanı Murat Kaya, geleneksel yöntemlerle dekara en fazla 500 kilogram ürün alınabildiğini belirterek tescilli çeşitle bu rakamın çok daha yukarıya taşınacağını vurguladı.
“Geleneksel yöntemle bölgede şu anda en fazla dekara 500 kilogram verim elde edilebiliyor ama tescil ettiğimiz çeşitle modern bağcılık yöntemleri kullanılarak 1500 kilogram çok rahat alınabilecek durumda ve böyle bir sonuç elde ettik.”
HEM SOFRALIK HEM ŞIRALIK
Kaya, Mazrone’nin ince kabuklu yapısı ve yüksek şeker oranıyla hem sofralık hem de şıralık kullanıma uygun olduğunu aktardı. Üzümden bölgede geleneksel olarak pestil, sucuk ve pekmez de üretiliyor.
Merkez, tescilli çeşidi aşılı fidan olarak en kısa sürede üreticilerle buluşturmayı planlıyor. GAP UTAEM Meyvecilik Birim Sorumlusu Kenan Çelik de çalışmaların süreceğini belirtti.
“Bölgedeki üzüm üreticilerinin en büyük eksikliklerinden birisi kaliteli fidana ulaşmak. Özellikle tescil edilen Mazrone çeşidinin aşılanmış fidanlarını en yakın zamanda üreticimize buluşturacağımızın müjdesini veriyoruz.”
TEK EKSİK: AŞI ÜNİTESİ
Kaya, modern bağcılığın önündeki tek engelin aşı ünitesi eksikliği olduğunu vurguladı. İlgili projelerin yetkili mercilere iletildiğini belirten Kaya, ünitenin kurulmasıyla bölge bağcılığına büyük katkı sunacaklarına inandığını söyledi.
1962’den bu yana buğday, arpa, kırmızı mercimek, nohut, pamuk ve daha pek çok üründe ıslah çalışması yürüten GAP UTAEM, Mazrone ile birlikte tescilli çeşit sayısını 56’ya taşıdı.
(AA)
