Üniversite imtihanına sayılı günler kala hem öğrencilerde hem de ailelerde heyecan ve telaş artarken, uzmanlar bilhassa ebeveyn tavırlarının bu süreçte belirleyici olduğuna dikkat çekiyor. Acıbadem Eskişehir Hastanesi’nden Uzman Klinik Psikolog Beste Çokaygil, belirli seviyede derdin performansı artırabileceğini lakin ağır tasanın dikkat dağınıklığı, uyku sorunları ve motivasyon kaybına yol açabileceğini belirterek, “Sınav tasası öğrencinin yetersiz olduğunu göstermez. Bu durum, kıymetli bir hayat olayına verilen doğal bir reaksiyon olarak değerlendirilmelidir” dedi.
Üniversite imtihanının gençlerin hayatındaki kıymetli dönüm noktalarından biri olduğunu tabir eden Çokaygil, aylar süren hazırlık sürecinin sonuna yaklaşılırken öğrencilerin farklı seviyelerde telaş yaşayabileceğini söyledi. İmtihan telaşının, imtihan öncesinde ya da imtihan sırasında başarısız olunacağına dair ağır telaş duyulması ve bu durumun performansı olumsuz etkilemesiyle ortaya çıktığını belirten Çokaygil, “Öğrencilerde sürekli sınavı düşünme, odaklanma zahmeti, uyku düzensizlikleri, çarpıntı, terleme, mide rahatsızlıkları ve ‘Ya yapamazsam?’ üzere fikirler görülebilir. Bu belirtiler, öğrencinin yetersiz olduğunu değil, değerli bir ömür olayına verdiği doğal reaksiyonları gösterir” diye konuştu.
“Sonucu değil, çabayı takdir edin”
Sınav devrinde ebeveynlerin yaklaşımının büyük değer taşıdığını vurgulayan Çokaygil, ailelerin çocuklarını sonuç üzerinden değerlendirmemesi gerektiğini belirterek, “Sınav sonucuna odaklanmak yerine öğrencinin emek ve uğraşını takdir etmek değerlidir. ‘Mutlaka kazanmalısın’ iletisi yerine, ‘Elinden gelenin en uygununu yapman bizim için yeterli’ yaklaşımı öğrencinin üzerindeki baskıyı azaltır” sözlerini kullandı.
“Çocuklar ebeveynlerinin derdini hisseder”
Anne ve babaların kendi dertlerini yönetmesinin de imtihan sürecinde değerli olduğuna dikkat çeken Çokaygil, “Çocuklar ebeveynlerinin hislerini çarçabuk hissederler. Anne-babanın ağır korkusu öğrencinin korkusunu artırabilir. Bu nedenle ebeveynlerin kendi telaşlarını çocuklarına yansıtmamaları kıymetlidir. Öğrencilerin farklı bireylerle kıyaslanması da korkuyu artıran değerli bir etkendir. ‘Ayşe çok çalışıyor’ ya da ‘Komşunun oğlu daha yüksek yapıyor’ üzere karşılaştırmalar öğrencinin motivasyonunu artırmaz. Bilakis yetersizlik hislerini güçlendirebilir” diye konuştu.
“Sınava günler kala baskıyı artırmayın”
Sınava son birkaç gün kala ders baskısının artırılmasının tasayı yükseltebileceğini tabir eden Çokaygil, “Sürekli çalışma hatırlatmaları yapmak ya da eksikleri vurgulamak öğrencinin gerilimini artırabilir. Bu periyotta nizamlı uyku, istikrarlı beslenme ve dinlenme en az çalışma kadar önemlidir” dedi.
Ailelerin çocuklarıyla itimat veren bir irtibat kurmasının ehemmiyetine değinen Çokaygil, “Öğrencinin hislerini söz etmesine fırsat tanıyın. Tavsiye vermeden evvel onu dinleyin. ‘Kaygılanman normal’ ya da ‘Bu süreçte yanında olduğumuzu bilmeni isterim’ üzere sözler destekleyici olacaktır” ifadelerini kullandı.
“Üniversite sınavı hayatın tek belirleyicisi değil”
Sınavın değerli bir dönüm noktası olduğunu fakat kişinin tüm geleceğini tanımlamadığını vurgulayan Çokaygil, “Üniversite sınavı değerli bir evredir lakin kişinin pahasını, yeteneklerini ve gelecekteki muvaffakiyetini tek başına belirlemez. Öğrencilere alternatif yolların ve farklı muvaffakiyet kıssalarının de bulunduğu hatırlatılmalıdır” dedi. – ESKİŞEHİR
Kaynak: Haberler.com
